Vào khoảng 17h30 ngày 15/8 theo giờ Nhật Bản (15h30 cùng ngày theo giờ Việt Nam), cảnh sát tỉnh Okinawa của Nhật Bản đã bắt giữ 5 nhà hoạt động Trung Quốc đến từ Hồng Kông trên một chiếc tàu kháng nghị.

Năm người này nằm trong nhóm 7 người trước đó đã đặt chân lên quần đảo Senkaku/Điếu Ngư (lần lượt theo cách gọi của Nhật Bản và Trung Quốc). Hai người còn lại không bị bắt vì đã quay trở lại tàu.

Tiếp đó, cảnh sát Okinawa thông báo bắt giữ thêm 9 nhà hoạt động khác của Trung Quốc nhưng chưa rõ danh tính.

Vụ bắt giữ diễn ra sau khi Lực lượng Bảo vệ Bờ biển Nhật Bản (JCG) đã ba lần liên tiếp đưa ra cảnh báo bằng sóng vô tuyến yêu cầu các nhà hoạt động Trung Quốc ra khỏi lãnh hải của Nhật Bản nhưng đều bị tảng lờ.

“Việc những người này lên đảo bất chấp ba lần cảnh cáo từ phía lực lượng chức năng thực sự rất đáng tiếc”, Chánh văn phòng Nội các Nhật Bản Osamu Fujimura cho biết.

Trước đó, ông Fujimura cũng đã lên tiếng phản đối hành động của các nhà hoạt động Trung Quốc từ trước khi những người này tìm cách đặt chân lên đảo.

Theo báo cáo của JCG, vào khoảng 14h20' chiều nay, Văn phòng Cảnh sát biển khu vực 11 ở thành phố Naha, tỉnh Okinawa, đã phát hiện một tàu chở các nhà hoạt động Hồng Kông đi vào vùng tiếp giáp lãnh hải của Nhật Bản, cách đảo Uotsuri thuộc quần đảo Senkaku 44km về phía Tây.

Sau đó, con tàu này đã đi vào lãnh hải Nhật Bản vào lúc 15h50 phút với mục đích đổ bộ lên đảo Uotsuri, bất chấp việc tàu cảnh sát biển Nhật Bản đã liên tục đưa ra cảnh báo bằng loa phóng thanh và sóng vô tuyến điện.

JCG cho biết đây là tàu chở các thành viên thuộc tổ chức “Ủy ban hành động bảo vệ quần đảo Điếu Ngư” của Hồng Kông. Tuy nhiên, trong quá trình "bám đuổi" tàu Trung Quốc, lực lượng JCG đã cố gắng không dùng biện pháp mạnh gây thương vong cho hai phía.

JCG cho biết sẽ giao nộp toàn bộ những người bị bắt giữ cho cảnh sát tỉnh Okinawa.

"Họ sẽ được mang giao nộp cho Văn phòng Nhập cư của Nhật Bản tại cảng Okinawa trước khi bị trục xuất về Hồng Kông", người phát ngôn của JCG nói

Nhật Bản triệu Đại sứ Trung Quốc

Ngay sau khi xảy ra vụ việc trên, chính phủ Nhật Bản đã triệu Đại sứ Trung Quốc Trình Vĩnh Hoa tới Bộ Ngoại giao để chuyển công hàm phản đối chính thức tới Bắc Kinh.

Thủ tướng Nhật Bản Yoshihiko Noda khẳng định sẽ xử lý nghiêm vụ việc này.

"Nhật Bản sẽ xử lý nghiêm vụ việc này theo quy định của pháp luật”, Thủ tướng Noda trả lời báo giới khi được hỏi về sự kiện tàu kháng nghị của “Ủy ban hành động bảo vệ quần đảo Điếu Ngư” đổ bộ lên đảo tranh chấp.

Chiều cùng ngày, Nhật Bản cũng đã cho nâng cấp Phòng liên lạc thông tin của Văn phòng Thủ tướng thành Phòng đối sách, đồng thời thành lập Ban phòng bị và Ban đối sách tại Văn phòng Cảnh sát biển khu vực 11.

Trong khi đó, Bộ Ngoại giao Trung Quốc đang tìm cách liên lạc với các cơ quan hữu quan của Nhật Bản để tháo gỡ vụ việc.

"Trung Quốc đề nghị phía Nhật Bản không có bất cứ hành động nào đe dọa an toàn cũng như tài sản của các công dân Trung Quốc đến đảo Điếu Ngư", người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Qin Gang nói sáng nay.

"Trung Quốc đang theo dõi sát mọi diễn biến và đã thể hiện sự quan ngại sâu sắc về việc này với phía Nhật Bản", ông Qin Gang nói thêm sau khi cho biết quan điểm của Trung Quốc về quần đảo Điếu Ngư/Senkaku là "kiên quyết và rõ ràng".

Đức Vũ

Chiều qua, sau khi va chạm với lực lượng tuần duyên Nhật Bản và bị hư hại nhẹ, tàu Khải Phong 2 chở theo 14 người Trung Quốc, trong đó có 2 phóng viên Đài truyền hình Phượng Hoàng (Hong Kong) lao lên bãi biển đảo Điếu Ngư/Senkaku.

Bảy thuyền viên đổ bộ lên đảo với ý định cắm cờ Trung Quốc; các nhân viên lực lượng cảnh vệ bờ biển của Nhật Bản lập tức bắt giữ 5 người, thu cờ và tuyên bố sẽ đưa ra toà xét xử về tội xâm nhập trái phép lãnh thổ Nhật Bản.

Đài Phượng Hoàng thông báo, họ đã hoàn toàn mất liên lạc với 2 phóng viên. Đài này đã liên lạc với phía Nhật Bản để phản đối việc cản trở nhà báo hành nghề và yêu cầu phía Nhật Bản đảm bảo an toàn cho họ cùng các thuyền viên.

Ngày 15-8, phát ngôn viên cảnh sát Nhật Bản cho biết, lực lượng cảnh sát tỉnh Okinawa đã bắt 5 người Trung Quốc thuộc nhóm 14 người có kế hoạch lên đảo Senkaku/Điếu Ngư để cắm một quốc kỳ Trung Quốc, hành động bị phía Nhật Bản coi là vi phạm luật kiểm soát nhập cư.

Cảnh sát Okinawa và lực lượng bảo vệ ven biển Nhật Bản cho biết, 7 người Trung Quốc đã nhảy khỏi tàu của họ để bơi về phía đảo Senkaku/Điếu Ngư đang bị các tàu Nhật Bản quây kín. Năm người Trung Quốc tới được bờ đá của đảo, hai người còn lại bơi trở lại tàu của Trung Quốc.

Hãng tin Kyodo News của Nhật Bản cho biết, 5 người Trung Quốc bị bắt sẽ được đưa về đảo lớn Okinawa.

Trong khi đó, Bộ Ngoại giao Nhật Bản nói rằng, đã triệu Đại sứ Trung Quốc tại Nhật Bản lên để phản đối hành động của nhóm người Trung Quốc.

Thủ tướng Nhật Bản Yoshihiko Noda nói với các nhà báo rằng, Tokyo sẽ xử lý sự kiện này tuyệt đối tuân theo luật pháp.

Phía Nhật Bản cho biết, họ đã sử dụng 12 tàu và một máy bay trực thăng để bám theo chiếc tàu cá Trung Quốc từ khi tàu này trên đường tới đảo Senkaku/Điếu Ngư.

Chiều qua, tàu Khải Phong 2 đến vùng biển Điếu Ngư/Senkaku, bị 8 tàu Nhật Bản bao vây và dùng vòi rồng phun nước để xua đuổi.

Trước khi mất liên lạc, các phóng viên đài Phượng Hoàng gọi điện thông báo: Tàu đã hư hỏng nặng do bị các tàu Nhật Bản húc, la bàn không còn sử dụng được, dầu gần cạn, không biết có thể quay về bờ biển tỉnh Triết Giang (Trung Quốc) là nơi gần nhất được không.

Người đứng đầu nhóm tổ chức cuộc đổ bộ lần này tuyên bố “hành động bảo vệ Điếu Ngư đã thành công vì lần đầu tiên từ hơn 10 năm nay, người Trung Quốc đã lên được đảo”.

Tối 15-8, ông Tần Cương, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc, tuyên bố: “Lập trường của Trung Quốc đối với vấn đề đảo Điếu Ngư là rõ ràng và kiên định. Chúng tôi đang theo dõi sát sự phát triển tình hình.

Phía Trung Quốc đã bày tỏ sự quan ngại nghiêm trọng tới phía Nhật Bản, yêu cầu phía Nhật Bản không được làm bất cứ điều gì nguy hại đến tính mạng và tài sản của các nhân viên Trung Quốc”.

Từ chiều 15-8, mấy chục người Trung Quốc mang theo cờ và biểu ngữ biểu tình bên ngoài Đại sứ quán Nhật Bản ở Bắc Kinh đòi chủ quyền đối với đảo Điếu Ngư/Senkaku.

Theo bản tin tối của truyền hình Nhật Bản, tất cả 14 người và tàu Khải Phong 2 đã bị lực lượng cảnh vệ bờ biển Nhật Bản bắt giữ.

Năm người đổ bộ lên đảo bị bắt trước, sẽ bị đưa ra xét xử về tội xâm nhập bất hợp pháp, 9 người còn lại cùng chiếc tàu bị tàu Nhật Bản đưa về Okinawa để điều tra.

Thu Thủy - Đ.P
Tổng hợp