BAO SỨC KHOẺ MÀU NÂU xem chi tiết

 .
Hành trình trên đất Mỹ - Kỳ 3: Buổi sáng ở Phố Wall
Hành trình trên đất Mỹ - Kỳ 3: Buổi sáng ở Phố Wall

25/11/2008 23:27
Xe hàng rong trước cửa Sở giao dịch chứng khoán New York
Rời thủ đô Washington, chúng tôi đón chuyến tàu nhanh Amtrak để đến New York. Địa chỉ đầu tiên mà tôi muốn thăm ở đây là Phố Wall.

New York đúng là thành phố không ngủ. Người xe nườm nượp, cuộn chảy. Ngày cũng như đêm. Khi chúng tôi đến, New York đã lên đèn. Những tòa nhà chọc trời rực sáng. Cầu Brooklyn rực sáng. Màn đêm dường như không hiện diện, kể cả đêm đen của thị trường tài chính.

Con phố hẹp

Sáng hôm sau, tôi tìm đường tới Phố Wall. Đó là một buổi sáng lạnh, gió thốc lên từng cơn. Gió New York chẳng hiếu khách chút nào, cứ luồn lách qua từng con phố, quất tới tấp vào khách bộ hành. Những ngọn gió dữ dằn của New York càng làm tôi không ngớt liên tưởng tới cơn bão tài chính phát khởi từ Phố Wall, quét qua khắp nước Mỹ và lan rộng ra toàn cầu.

Phố Wall - trái tim của nền kinh tế Mỹ - Ảnh: Đỗ Hùng

Sau một hồi vừa đi vừa dò bản đồ, cuối cùng tôi cũng đến nơi. Đó là một đường phố không dài, rất hẹp, tôi có cảm tưởng như nó đang bị những tòa nhà cao ngất ở hai bên nuốt chửng. Nó nhỏ đến mức nếu như không có những tấm biển ghi Wall St., nếu như không có những cái tên nổi tiếng trên các tòa nhà - Trump Building, New York Stock Exchange, Federal Hall - thì tôi đã chẳng chú ý tới nó. Ấy vậy mà con phố hẹp này chính là nơi cỗ máy tài chính lớn nhất hành tinh đã chạy không ngừng từ nhiều năm qua. Như Sở giao dịch chứng khoán New York đóng ở ngã ba giữa Phố Wall và Phố Broad là sở chứng khoán lớn nhất thế giới tính theo giá trị vốn hóa thị trường bằng USD. Tổng giá trị vốn hóa toàn cầu của chừng 4.000 công ty niêm yết tại đây lên tới khoảng 30.000 tỉ USD. Chính vì thế mà mỗi một cơn biến động tại đây đều có tác động tới thị trường tài chính và nền kinh tế toàn nước Mỹ, rộng hơn là toàn cầu. Như cơn khủng hoảng tín dụng địa ốc, rồi biến thành khủng hoảng tài chính, và bây giờ là khủng hoảng kinh tế, cũng khởi đi từ con phố này. Vụ sụp đổ của Lehman Brothers, cuộc giải cứu AIG, vụ chuyển giao Merrill Lynch... đều là những câu chuyện của Phố Wall. Những gã khổng lồ Warren Buffett, George Soros... cũng là nhân vật của Phố Wall.

Vào thời thái bình, Phố Wall được ca tụng như là thiên đường của sự giàu có, như là cỗ máy sinh tiền. Vào thời khủng hoảng, Phố Wall - hay nói chính xác hơn là những con người ở Phố Wall - trở thành nơi để người ta trút sự phẫn nộ. Ứng viên tổng thống Mỹ John McCain từng giải thích nguyên nhân của cuộc khủng hoảng tài chính là "cơn tham lam Phố Wall", là "người ta đã biến Phố Wall thành sòng bạc". Tất cả những thứ này, tựu trung lại, càng làm nổi bật cái vai trò cỗ máy chủ lực của Phố Wall, không chỉ đối với nền kinh tế Mỹ mà cả thế giới.

Tôi đến Phố Wall vào ngày cuối tuần, tất cả các hoạt động tài chính đều nghỉ. Lúc này, Phố Wall với danh tiếng của nó như một điểm tham quan của khách thập phương. Họ kéo nhau tới đây để chụp hình, để ngắm nghía. Mỗi một tòa nhà, góc phố, biển hiệu đều là một hình ảnh đáng giá để lưu lại.

Đối thoại bên xe hàng rong

Trên Phố Wall hôm đó, ở góc đường trước Sở giao dịch chứng khoán New York, tôi đã gặp một người bán hàng rong. Anh tên là Mike Arslan, một người gốc Thổ. Anh khá bận rộn. Hàng của anh là vài lon nước ngọt, những thỏi xúc xích nóng hổi và bánh mì. Tôi thích thú quan sát anh làm việc và liên tưởng tới các nhà đầu tư Phố Wall. Một bên là làm việc bằng tay, tiền trao cháo múc. Một bên làm việc với bảng điện tử, tiền đến và đi ngồn ngộn, nhưng nhiều lúc hư vô. Một bên là kiểu bán buôn cổ xưa, đã có từ ngàn năm trước. Một bên là kiểu bán buôn sản sinh ra trong kỷ nguyên tư bản.

Sự liên tưởng này đẩy tôi xích lại gần xe hàng rong của Arslan. Sau khi để cho tôi thả sức chụp hình, Arslan chào: "Hê lô!". Tôi giơ tay chào lại, hỏi: "Làm ăn tốt chứ, anh bạn?". Anh đáp: "Cũng ổn". Tôi hỏi: "Đang khủng hoảng tài chính, anh biết chứ?". Anh đáp: "Cũng biết sơ. Có xem truyền hình". Tôi lại hỏi: "Anh có bị ảnh hưởng không?". Anh trố mắt: "Nghĩa là sao?". Tôi giải thích: "Nghĩa là anh làm ăn có khó khăn không?". Anh đáp: "Cũng ổn. Dạo này nhiều người mua hơn". Đến lượt tôi trố mắt: "Sao cơ?". Anh giải thích: "Nhiều người mua. Có lẽ họ muốn tiết kiệm. Hàng của tôi rẻ hơn ăn tiệm". À, ra thế! Một chân lý giản đơn.

Trong thời kỳ khó khăn kinh tế, người ta thường có xu hướng tiết kiệm. Thói quen vào nhà hàng sang trọng buộc phải thay đổi. Và người ta tranh thủ tiết kiệm bất kỳ lúc nào có thể. Như việc mua một cây xúc xích của Arslan làm bữa điểm tâm chẳng hạn. Tất nhiên, chẳng ai phải thắt lưng buộc bụng miết với mấy cây xúc xích và mẩu bánh mì nóng giòn này, nhưng khi ý thức tiết kiệm thường trực trong đầu người ta hơn, đó cũng là lúc Arslan làm ăn trúng mánh. Trong lòng nước Mỹ siêu cường, giữa cơn bão táp khủng hoảng, có những cách lý giải, cách nghĩ và những chân lý giản đơn. Như Arslan là một ví dụ. Như cô sinh viên Christine Conley mà sau này tôi gặp ở thành phố Jacksonville, tiểu bang Florida cũng thế. Về cuộc khủng hoảng tài chính, Conley nói: "Với tôi thì dễ chịu nữa là đằng khác. Vì càng khủng hoảng thì giá xăng càng rẻ". Tất nhiên là Conley cũng hiểu rằng "món hời" đó chỉ là nhất thời, về lâu về dài thì cuộc khủng hoảng sẽ làm tổn thương cả nước Mỹ, cả thế giới. Mà cô là một công dân của nước Mỹ, cô sống trong thế giới này. Chẳng hạn khủng hoảng có thể ảnh hưởng xấu tới ngân sách giáo dục, y tế, khủng hoảng sẽ khiến cô khó kiếm việc làm hơn... Chiếc xe hàng rong đang run rẩy trước những đợt gió New York của Arslan cũng thế, khó mà đứng vững một khi cả nền kinh tế siêu cường này chao đảo. Sau này, khi gặp bác sĩ Reid Sutton ở thành phố Paris, Illinois, tôi được nghe ông khẳng định: "Khủng hoảng tài chính làm tổn thương mọi người ở những mức độ khác nhau".

Rời Phố Wall, tôi rẽ qua Phố Broadway nổi tiếng để tìm đến khu Ground Zero - nơi 7 năm về trước những chiếc máy bay chở khách đã đâm vào tòa tháp đôi lừng lững. Nước Mỹ bị tấn công. Tòa tháp đôi đổ sụp. Đó là những ngày đen tối. Bảy năm sau, vết thương dần liền da. Ở khu ngày xưa là tòa tháp đôi giờ là một công trường được rào kín. Sau cú sụp đổ 11.9.2001, nước Mỹ đã gượng dậy. Giờ đây, cơn sụp đổ Phố Wall có đánh gục được nước Mỹ?

Đỗ Hùng

Nguồn : http://www.thanhnien.com.vn/News/0308/P ... 32730.aspx

83518 top -

Image
Image
Image
Image
Image
Image
Image
Image
Image
Image
Update
PayPal về email:
[email protected]


Chi phiếu gửi về:
Hoanh Ton
6879 Amherst St.
San Diego, CA 92115



Việt Nam chuyển tới:
Phạm Thị Tuyết Phượng
Số tài khoản: 4973099
ACB Châu Văn Liêm, TPHCM



Ý kiến về Quỹ VietDitru

Image
Image